Επιλογή Σελίδας

σειρά Lux Orbis

μία νέα σειρά βιβλίων από το iWrite.gr!

 

Lux Orbis

Φωτίζοντας τα σκοτάδια της ανθρωπότητας…

Πορευόμαστε σε εποχές όπου τα σκοτάδια απλώνουν και πάλι απειλητικά τη σκιά τους πάνω από την ανθρωπότητα, σε κάθε πτυχή του βίου μας: πολιτική, κοινωνική, θρησκευτική… Στη χώρα μας τα φαινόμενα αυτά εμφανίζονται μεγεθυμένα, γεγονός που έχει καταφανέστατα επηρεάσει μία σειρά από παράγοντες που επιδρούν αρνητικά στην ιδιαίτερη ιδιοσυγκρασία και κουλτούρα μας.

Η νέα σειρά βιβλίων των εκδόσεων iWrite, με την επωνυμία Lux Orbis (Το φως του κόσμου), αποπειράται να αναδείξει προοδευτικές ιδέες σύγχρονων στοχαστών, μα και λαμπρά, λησμονημένα έργα από την εποχή της νεωτερικότητας (17ος-20ος αιώνας). Απώτερος στόχος των εμπνευστών της φρέσκιας αυτής εκδοτικής προσπάθειας είναι να θέσει στο προσκήνιο της Δημόσιας Σφαίρας την ανάγκη για τον ερχομό ενός Νέου Διαφωτισμού, ο οποίος με τη σειρά του θα μπολιάσει την κοινωνία με πληροφορίες και ριζοσπαστικές θέσεις που θα βοηθήσουν να σηκωθεί και πάλι ο Ήλιος πάνω απ’ την Ελλάδα.

 

τα βιβλία της σειράς

Για να βρεις ποιος σε εξουσιάζει, απλώς σκέψου
ποιος είναι αυτός που δεν επιτρέπεται να κριτικάρεις.
– Βολταίρος –

Η μελέτη του Πέτρου Παπαγεωργίου, «Φυσιοκράτης ή δεισιδαίμων;», αποτελεί το πρώτο συγγραφικό έργο που κυκλοφορεί από τη σειρά «Lux Orbis» των εκδόσεων iWrite. Ο συγγραφέας παρουσιάζει στο ελληνικό κοινό ένα άρτια δομημένο εγχειρίδιο, που εν πολλοίς καταπιάνεται με ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει διαχρονικά η ανθρωπότητα: τη δεισιδαιμονία ως μέσο επιβολής εξουσίας από κάθε λογής ιερατείο.

Ξεκινώντας από τις πρωτόγονες κοινότητες και φτάνοντας έως τις σύγχρονες ανεπτυγμένες κοινωνίες, αναλύεται βήμα βήμα ο τρόπος με τον οποίο ποικίλοι εξωπραγματικοί μύθοι οδήγησαν στη δημιουργία οργανωμένων συστημάτων πίστης, που με τη σειρά τους εγκλώβισαν και συνεχίζουν να εγκλωβίζουν τους λαούς σε επιζήμιες για την πορεία του είδους μας πνευματικές φυλακές.

«Περισσότερο από αυτό που βολεύει, αξίζει αυτό που αληθεύει», σημειώνει χαρακτηριστικά -και ανάμεσα στα άλλα- ο συγγραφέας στο τελευταίο κεφάλαιο του βιβλίου που κρατάτε στα χέρια σας. Φρονώ πώς πρόκειται για μία από τις χρησιμότερες νουθεσίες που μπορούμε να λάβουμε ως κοινωνικό σύνολο, σε μία περίοδο που μας βρίσκει στο κέντρο της δίνης μιας χρόνιας πολιτισμικής κρίσης, την οποία χαρακτηρίζουν κάθε λογής επιβλαβή μυθεύματα, αλλόκοτα ιδεολογήματα, επίπλαστες «παραδόσεις» και δεισιδαιμονικές αντιλήψεις. Χαμένοι και μπερδεμένοι μέσα στον παραλογισμό των αντικρουόμενων πολλές φορές στοιχείων που συνθέτουν την ιδιοσυγκρασία μας, επιλέγουμε να βλέπουμε τον εαυτό και το παρελθόν μας μέσα από συνεχώς μεταβαλλόμενους παραμορφωτικούς καθρέφτες, αδυνατώντας να αντιληφθούμε πώς οι ηθικές αξίες του ανθρώπου γεννιούνται και πορεύονται μέσα από τους ίδιους τους Φυσικούς Νόμους.

Η Στωική αυτή αντίληψη αποτελεί το σημαντικότερο, ίσως, μήνυμα που περνά ο Πέτρος Παπαγεωργίου μέσα από το έργο του, το οποίο και παραδίδουμε με υπερηφάνεια στο αναγνωστικό κοινό.

Μηνάς Παπαγεωργίου,
διευθυντής σειράς Lux Orbis

αποκτήστε το βιβλίο…

Το ξέσπασμα της Γαλλικής Επανάστασης στα τέλη του 18ου αιώνα, υπήρξε αναμφίβολα ένα γεγονός που άλλαξε ριζικά -και σε επίπεδο κοινωνικό, πολιτικό, οικονομικό- τον χάρτη της Ευρώπης. Με πνευματική του ατμομηχανή την έκρηξη του Διαφωτισμού μερικές δεκαετίες νωρίτερα, το Γαλλικό επαναστατικό κίνημα αντιτάχθηκε εν πολλοίς στους τρεις μεγάλους πυλώνες του κυρίαρχου μέχρι εκείνα τα χρόνια κατεστημένου που καταδυνάστευαν τον λαό: στη Βασιλεία, τη Φεουδαρχία και την Εκκλησία.
Αυτή η μικρής έκτασης -πλην όμως άκρως κατατοπιστική και τεκμηριωμένη- μελέτη του Δρ. Ιστορίας και επιστημονικού συνεργάτη της σειράς Lux Orbis, Αθανάσιου Γάλλου, αναδεικνύει τον τρόπο με τον οποίον αντιμετωπίστηκε από τους Επαναστάτες ο Κλήρος, η εκκλησιαστική περιουσία, αλλά και ο ίδιος ο Χριστιανισμός σε ένα γενικότερο πλαίσιο, κατά τη διάρκεια της οκταετίας 1789-1797. Με αυτόν τον τρόπο εξετάζεται βήμα-βήμα η σφοδρή σύγκρουση με έναν κυρίαρχο θεσμό, γεγονός που οδήγησε στη βραχύβια κατάρρευσή του σε πολιτικό, οικονομικό, αλλά και ιδεολογικό επίπεδο για ένα μεγάλο κομμάτι της Γαλλικής κοινωνίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι κατά τη διάρκεια αυτής της σύντομης χρονικά περιόδου -ένα μεγάλο κομμάτι της οποίας χαρακτηρίστηκε ως “αποχριστιανοποίηση”-, θεσπίστηκαν ανάμεσα σε άλλα η ελευθερία της συνείδησης, o πολιτικός χαρακτήρας των γεννήσεων, των γάμων και των θανάτων, το δικαίωμα στο διαζύγιο, καθώς επίσης και το πιο εντυπωσιακό, η αλλαγή στη μέτρηση του ίδιου του χρόνου, με την ημέρα έλευσης της Δημοκρατίας να παίρνει τη θέση του σημείου 0.

Μπορεί εκ των υστέρων η Εκκλησία να επανέκτησε κάποια από τα χαμένα προνόμιά της, παρ’ όλα αυτά, όπως πολύ σωστά σημειώνει ο συγγραφέας, “το στοιχείο που θα έχει μακροπρόθεσμα αποτελέσματα από τη θρησκευτική πολιτική της Γαλλικής Επανάστασης, και που βρίσκεται άλλωστε σε συνάρτηση με τη γενικότερη κοσμοθεωρία που αυτή γέννησε, είναι ο χωρισμός Εκκλησίας και Κράτους ή με άλλα λόγια, η δημιουργία του κοσμικού κράτους”.

Οι πολιτικοοικονομικές συνθήκες που γέννησαν τη Γαλλική Επανάσταση, η σύγκρουση με έναν θεσμό που κυριαρχούσε σε μεγάλο βαθμό επάνω στη βάση του εθιμικού δικαίου, οι κοινωνικές συνθήκες που ουσιαστικά επέβαλλαν την ανάγκη για “λατρεία της Λογικής”, αποτελούν ενδεχομένως και έναν οδοδείκτη για τις έντονες αντιδράσεις που προκάλεσε η έλευση των Διαφωτιστικών και Επαναστατικών ιδεών στη χώρα μας, κάποια στιγμή προς τα τέλη του 18ου και στις αρχές του 19ου αιώνα. Τα προαναφερθέντα, σε συνδυασμό με το ολοένα και διογκούμενο αίτημα για Εκκοσμίκευση στους κόλπους της ελληνικής κοινωνίας τα τελευταία χρόνια, καθιστούν την ανάγνωση του παρόντος πονήματος εξαιρετικά ενδιαφέρουσα.

Μηνάς Παπαγεωργίου,
διευθυντής σειράς Lux Orbis

αποκτήστε το βιβλίο…

Όταν μία σειρά βιβλίων με την επωνυμία Lux Orbis (Το Φως του Κόσμου), κύρια θεματολογία της οποίας αποτελούν οι Διαφωτιστικές ιδέες και η Ελεύθερη Σκέψη, αποφασίζει να κυκλοφορήσει ένα βιβλίο για το περίφημο “άγιο φως” της Ιερουσαλήμ, το τελικό αποτέλεσμα προβλέπεται μάλλον πολλά υποσχόμενο. Όταν δε το περιεχόμενο του έργου αποτελεί πιστή μεταγραφή συγγράμματος του δημοφιλέστερου Έλληνα Διαφωτιστή από τις αρχές του 19ου αιώνα, τότε το αναγνωστικό ενδιαφέρον εκτοξεύεται δεδομένα στα ύψη.

Ύστερα από μία εποικοδομητική συνεργασία με την Ένωση Αθέων, οι εκδόσεις μας παρουσιάζουν με υπερηφάνεια το κείμενο του Αδαμάντιου Κοραή, “Περί του εν Ιεροσολύμοις αγίου φωτός” (1826), με εισαγωγή του καθηγητή του Παντείου πανεπιστημίου, Αντώνη Παπαρίζου. Αν και είχε προηγηθεί η παράθεσή του εντός της ιδιωτικής έκδοσης του συγγραφέα-ερευνητή Μιχάλη Καλόπουλου το 2003 (“Θαύμα ή απάτη: το “άγιον” φως της Ιερουσαλήμ”, 2003), είναι η πρώτη φορά που το συγκεκριμένο έργο του Κοραή κυκλοφορεί ως αυτόνομο βιβλίο.

Στο κείμενο που ακολουθεί, ο Έλληνας Διαφωτιστής επιλέγει να ξεδιπλώσει τις γνώσεις και τις θέσεις του για το τελετουργικό του “αγίου” φωτός, χρησιμοποιώντας έναν διάλογο δύο φανταστικών προσώπων, του Φώτιου και του Καλλίμαχου. Μέσα από αυτή τη διαλεκτική ζύμωση, ο αναγνώστης καταφέρνει να εξάγει χρήσιμα συμπεράσματα σχετικά με το ιστορικό του “θαύματος”, την πολιτική του ιερατείου σε ότι αφορά την ετήσια εκμετάλλευση του όλου γεγονότος στο ευαίσθητο πολιτισμικά περιβάλλον των Ιεροσολύμων, καθώς επίσης και την τυφλή δεισιδαιμονία που διακρίνει “τους κατ’ έτος τρέχοντας μωρούς προσκυνητάς” που “εξοδεύωσιν εισμάτην” την περιουσία τους για να δουν από κοντά το… “θαύμα”.

Μένοντας στο τελευταίο, αν και η επιχειρηματολογία του Κοραή είναι συντριπτική ως προς την τεκμηρίωσή της, εντούτοις και ο ίδιος αναγνωρίζει πώς η επαναφορά του Ορθού Λόγου σε ένα περιβάλλον όπου επί αιώνες ανθεί η θεοκρατία, δεν είναι μία εύκολη υπόθεση: “Νομίζεις εύκολον μετά μακράν και πολυχρόνιον πλάνην, να φανερώσης εις τους πλανημένους, ότι εθαυματούργεις δια να τους πλανάς;”

Έχοντας ήδη διαβεί το κατώφλι του 21ου αιώνα, αναλογίζομαι πώς οι αποστάσεις που μας χωρίζουν από τους προβληματισμούς που θέτει στο έργο του ο Κοραής, δεν είναι και τόσο μεγάλες όσο θα ‘πρεπε. Κι αυτό γιατί ναι μεν η ιδέα για την θαυματουργική φύση του συγκεκριμένου τελετουργικού έχει κάπως ξεθωριάσει σε ένα διόλου ευκαταφρόνητο αριθμητικά κομμάτι της ελληνικής κοινωνίας (και σε αυτό το γεγονός έχουν συμβάλλει σε μεγάλο βαθμό σχετικές τοποθετήσεις εκκλησιαστικών παραγόντων που έχουν παραδεχτεί ανοιχτά ότι η αφή του “φωτός” προέρχεται από αναμμένη κανδήλα που τοποθετείται εντός του “παναγίου τάφου”), πλην όμως το ελληνικό κράτος έχει επιλέξει να μην στέκεται στο ύψος των περιστάσεων… Από το 1988 μισθώνει με δικά του έξοδα ειδική πτήση για τη μεταφορά του “φωτός” από τα Ιεροσόλυμα ανήμερα της αφής του, ενώ από το 2001 αποδίδει τιμές… αρχηγού κράτους (!) κατά την τέλεση της υποδοχής του στη χώρα μας, ένα γεγονός που φέρνει στο νου μας σκηνές από τριτοκοσμικά θεοκρατικά καθεστώτα. Ωστόσο δεν θα πρεπε να παραβλέψουμε ότι τα τελευταία χρόνια αναπτύσσεται δυναμικά και από τα κάτω, στο πλαίσιο του διαρκούς αιτήματος για Εκκοσμίκευση, ένας έντονος διάλογος που αφορά στη διακοπή της μεταφοράς του “φωτός” από τα Ιεροσόλυμα με έξοδα των Ελλήνων φορολογουμένων.

Ολοκληρώνοντας κανείς την ανάγνωση του παρόντος έργου του Κοραή, εύλογα θα αναλογιστεί για το ποια θα έπρεπε να είναι η στάση του κάθε σύγχρονου πολίτη, αναφορικά με ένα τελετουργικό που προσβάλλει όχι μόνο την ουσία της (όποιας) πίστης των γύρω του, αλλά και τον ίδιον τον πολιτικό μας πολιτισμό, με την ιδιαίτερη βαρύτητα που κουβαλά ο τελευταίος από το απώτατο παρελθόν. Νομίζω την καταλληλότερη απάντηση μας την δίνει ο ίδιος ο Έλληνας Διαφωτιστής, σχεδόν δύο αιώνες νωρίτερα, μέσα από τον χαρακτηριστικό διάλογο των δύο πρωταγωνιστών του:

Κ. Αφόβως λοιπόν κι εγώ θέλω δημοσιεύσειν τον Διάλογόν μας.
Φ. Αφόβως, αφόβως.

Μηνάς Παπαγεωργίου,
διευθυντής σειράς Lux Orbis

αποκτήστε το βιβλίο…

Όταν ο Μηνάς Παπαγεωργίου μου ζήτησε να προλογίσω αυτό το πόνημα, είχα την εντύπωση πως θα ήταν το πιο εύκολο πράγμα που έχω κάνει εδώ και καιρό.

Επειδή απλά, την ανάγκη του απόλυτου διαχωρισμού της Πολιτείας από την Εκκλησία την έχω κατασταλαγμένη μέσα μου εδώ και πολλά χρόνια.

Τελικά, αποδείχτηκε εξαιρετική σπαζοκεφαλιά. Γιατί;

Μα γιατί, κατά τη γνώμη μου, είναι τόσο απόλυτα αυτονόητη θέση, που δεν έχει ανάγκη από περαιτέρω υποστήριξη.

Δυστυχώς, δεν είναι έτσι.

Ο εναγκαλισμός της Πολιτείας εκ μέρους της οργανωμένης και επίσημης θρησκείας του κράτους αυτομάτως παράγει μία σειρά από στρεβλώσεις που εδώ και πάμπολλες δεκαετίες, στην Ελλάδα τουλάχιστον, έχουν αφομοιωθεί στην κανονικότητα με αποτέλεσμα την παραμόρφωση του τρόπου με τον οποίο οι πολίτες αντιλαμβάνονται τον κόσμο.

Η θρησκευτικότητα ταυτίζεται με αυτόν τον τρόπο με μία θρησκεία· στην περίπτωσή μας, με την ορθόδοξη εκδοχή του χριστιανισμού.

Αυτό, επειδή συμβαίνει με το καλημέρα, δηλαδή με τον νηπιοβαπτισμό, ουσιαστικά αποκόπτει τη συνείδηση του ατόμου από την έννοια της ιστορικότητας που φέρει εντός του.

Εκπαιδεύει τη συνείδηση σε έναν κόσμο που βρίσκει τον δρόμο του σε μία «μετά Χριστόν» εποχή, καθιστώντας την «προ» ξένη και άσχετη ως προς την ιστορική ταυτότητα ενός εκάστου εκ των υποκειμένων.

Μόνο αν αναλογιστεί κάποιος για πόσο καιρό συμβαίνει αυτό στην Ελλάδα, μπορεί να ξεκινήσει τη συνειδητοποίηση πως η αρχαιότητα, ο προχριστιανικός κόσμος, έχει μεταβληθεί σε έναν θολό καμβά από τον οποίο η επίσημη αφήγηση ανακαλεί κατά το δοκούν ό,τι επιθυμεί ανά συγκεκριμένη χρονική στιγμή.

Κυρίως «ηρωικές» θυσίες, οι οποίες αποκόπτονται βίαια από το φιλοσοφικό και πρωτογενές ελληνικό θρησκευτικό πλαίσιό τους.

Η Πολιτεία, κατά τη γνώμη μου, δεν μπορεί να επιβάλλει «επίσημη θρησκεία».

Δεν πρέπει, δηλαδή, να έχει το δικαίωμα για κάτι τέτοιο.

Η Πολιτεία οφείλει να είναι κοσμική και να προσφέρει ίσο χώρο σε όλα τα φιλοσοφικά και θρησκευτικά ρεύματα που κομίζουν οι πολίτες της, εκτός εάν κάποιο από αυτά περιέχει πρακτικές και αντιλήψεις που επηρεάζουν με οποιονδήποτε τρόπο τις ζωές και την καθημερινότητα άλλων ομάδων πληθυσμού, που είτε ανήκουν σε διαφορετική ομάδα είτε και σε καμία.

Ο νηπιοβαπτισμός, δηλαδή η προειλημμένη ένταξη ενός ανηλίκου ανθρώπου σε ένα (οποιοδήποτε) θρησκευτικό/φιλοσοφικό δόγμα, ισοδυναμεί με βιασμό της ελεύθερης βούλησης.

Είναι τραγελαφική η θέση της Ορθόδοξης Εκκλησίας που κηρύττει την ελεύθερη βούληση του ανθρώπου να πράξει «το καλό» ή «το κακό» και να πορευθεί στη βάση των ίδιων επιλογών του, ενώ αρνείται πεισματικά να εγκαταλείψει τη βάπτιση των νηπίων αφενός και τη δικτατορεύουσα παρουσία της στα σχολεία αφετέρου.

Συνιστά, όμως, τραγωδία η αδυναμία της Πολιτείας, ακόμα και σήμερα στον 21ο αιώνα, να επιβάλλει στην εκκλησία τον αποκλεισμό που οφείλει να επιβάλλει από τα σχολεία.

Η αδυναμία της Πολιτείας, που ακόμα και όταν θέλει, δεν μπορεί να εξοστρακίσει την Εκκλησία από το σώμα της Παιδείας, είναι τραγωδία.

Είναι τραγωδία η διαιώνιση των «Θρησκευτικών» ως μάθημα που διδάσκεται από θεολόγους, και η μη αντικατάστασή τους από την Ιστορία των Θρησκειών και τη Συγκριτική Θρησκειολογία που μπορεί να διδαχθεί από εκπαιδευτικούς που διδάσκουν Ιστορία.

Βεβαίως, γράφοντας για την Ελλάδα, δεν ξέρει κανείς ποια τραγωδία να πιάσει και ποια να αφήσει.

Διότι στον γεωγραφικό χώρο που γέννησε τη διαλεκτική και τη φιλοσοφία, ο κάθε απόφοιτος για παράδειγμα της Φιλολογίας, είναι ήδη (υποτίθεται) έτοιμος να μπει σε μία τάξη και να διδάξει. Όπως και ο κάθε απόφοιτος της Φυσικομαθηματικής κλπ.

Σε σοβαρές χώρες που στοχεύουν στη δημιουργία ενήλικων πολιτών, αν επιθυμείς να ενταχθείς στο εκπαιδευτικό σύστημα ως δάσκαλος υποχρεώνεσαι να κάτσεις εκ νέου στο θρανίο για να διδαχθείς το «Πώς Διδάσκεις ‒ Πώς Φέρεσαι ‒ Πώς επιλύεις τα καθημερινά προβλήματα σε μια τάξη ‒ Πώς ανανεώνεις διαρκώς το γνωστικό σου οπλοστάσιο».

Αυτά θα έπρεπε να είναι κυρίαρχα αιτήματα των Εκπαιδευτικών, αλλά πάμε έτσι σε άλλη ιστορία.

Ας επιστρέψω στο άμεσο θέμα.

Για την κρίσιμη αναγκαιότητα ενός οριστικού διαζυγίου μεταξύ Πολιτείας και Εκκλησίας, θα κάνω χρήση των όσων είχε πει ο Θεολόγος και ακαδημαϊκός Ιωάννης Καρμίρης (1903-1995): «Η Ορθόδοξη Καθολική Εκκλησία δεν επιζητεί να γίνει ούτε Κράτος υπέρ Κράτος, ούτε Κράτος εν κράτει, διότι αποβλέπει ουχί εις τα επίγεια, αλλ’ εις τα ουράνια».

Εφόσον, λοιπόν, θεωρητικά αποβλέπει «εις τα ουράνια» και «ουχί εις τα επίγεια», οφείλει όχι μόνο να εξαφανιστεί από κάθε πτυχή του Πολιτειακού πλαισίου, αλλά και να επιστρέψει σε εκείνα που έχουν αποδοθεί στον ιδρυτή της, είτε αυτός υπήρξε είτε όχι.

Δηλαδή, στην ταπεινότητα, την παιδευτική πενία, την αγαθότητα, την πραότητα, τον βίο δια της ελεημοσύνης των αδελφών, και να απαλλαχθεί πάραυτα από τις περιουσίες, τις ιδιοκτησίες, τα αυτοκίνητα, τα χρυσοποίκιλτα άμφια, τους πολυτελείς ναούς και την κριτική επί παντός για τον κοσμικό βίο.

Δεν με ενδιαφέρει σε αυτό το σημείωμα να δείξω ή να αποδείξω το πού χωλαίνει η χριστιανική θρησκεία.

Το πού και πώς ακυρώνει την ανθρώπινη πρόοδο.

Πρώτα απ’ όλα, γιατί κατά τη γνώμη μου, αυτό αφορά και τα δύο μεγάλα μονοθεϊστικά ρεύματα που έτσι κι αλλιώς είναι συγκοινωνούντα δοχεία, όσο και αν το αρνούνται οι εκατέρωθεν ζηλωτές τόσο του χριστιανισμού όσο και του ισλαμισμού. Άρα για κάτι τέτοιο θα χρειαζόμασταν πάμπολλες σελίδες και, ακόμα περισσότερο, αυστηρή εξειδίκευση.

Κλείνω αυτόν τον πρόλογο με μια θέση και ένα ερώτημα προς όλους:

Ο τόσο επίμονα λοιδορούμενος προχριστιανικός κόσμος (αυτός ο «μιαρός», «αμαρτωλός», «παραδομένος σε δαίμονες», «ειδωλολατρικός») είναι που γέννησε (όχι μόνο στον Ελλαδικό χώρο, ασφαλώς!) όλα όσα βοήθησαν τον άνθρωπο να σταθεί όρθιος:

Φιλοσοφία, επιστήμες, τέχνες, αισθητική, ιστορική αντίληψη, διαλεκτική, δημοκρατία.

Ακόμα και τα πιο σύγχρονα ρεύματα, όπως της οικολογίας, έλκουν την καταγωγή τους από την περί Ιερότητος της Φύσης κοσμοαντιλήψεις του προ-μονοθεϊστικού κόσμου.

Η Αναγέννηση και ο Διαφωτισμός, αυτές τις αξίες ανακάλεσαν προκειμένου να ξαναδεί φως η ανθρώπινη σκέψη, αιώνες ολόκληρους μετά τους σκοτεινούς αιώνες.

Τι άλλο θέλουμε για να κατανοήσουμε πως η Πολιτεία πρέπει να είναι απολύτως απαλλαγμένη από την οποιαδήποτε θρησκευτική ευλογία, ώστε να μπορέσει να καλλιεργηθεί και να ανθήσει η πνευματική σύνθεση;

Γιώργος Πήττας
Επικοινωνιολόγος

αποκτήστε το βιβλίο…

Pin It on Pinterest

Share This